در این مقاله از رشد آرت، می‌خواهیم به دنیای شگفت‌انگیز این نابغه نگاهی بیندازیم، سبک طراحی خاص او را کالبدشکافی کنیم و ببینیم چطور می‌توان از روش او برای تقویت مهارت‌های خودمان الهام بگیریم.

تصور کنید جلوی یک بوم سفید بزرگ ایستاده‌اید، یک ماژیک مشکی ساده در دست دارید و قرار است یک صحنه جنگی شلوغ، با ده‌ها سرباز، اسلحه، هواپیما و جزئیات آناتومی پیچیده بکشید. واکنشتان چیست؟ احتمالاً اول به سراغ مداد می‌روید، خطوط راهنما می‌کشید، پرسپکتیو را اندازه می‌گیرید و بعد از کلی پاک کردن و اصلاح، تازه کار را شروع می‌کنید.

اما مردی در دنیای هنر وجود داشت که تمام این قوانین را جابجا کرد. کیم جونگ گی (Kim Jung Gi)، هنرمند افسانه‌ای کره‌ای، بدون هیچ طرح اولیه، بدون استفاده از مداد یا خط‌کش و حتی بدون نگاه کردن به مدل زنده، مستقیماً با جوهر روی بوم می‌رفت و شاهکارهای غول‌پیکر خلق می‌کرد.

کیم جونگ گی کیست؟ از دفترچه‌های مدرسه تا شهرت جهانی

کیم جونگ گی متولد ۱۹۷۵ در کره جنوبی بود. او از همان کودکی شیفته تصاویر کتاب‌های کمیک و ساختار وسایل مکانیکی بود. این اشتیاق به حدی بود که در دوران مدرسه، تمام حاشیه کتاب‌ها و دفترهایش پر از اتودهای مختلف بود. او بعدها وارد دانشگاه هنر شد اما سیستم سنتی دانشگاه نتوانست ذهن بی‌قرار او را راضی کند.

نقطه عطف زندگی او زمانی رخ داد که متوجه شد حافظه تصویری فوق‌العاده‌ای دارد. او به مدت دو سال در ارتش کره خدمت کرد و در آنجا زمان زیادی را صرف حفظ کردن فرم اسلحه، لباس‌های نظامی، وسایل نقلیه و آناتومی بدن سربازان کرد. این دوره، گنجینه ذهنی او را برای سال‌های آینده ساخت.

متأسفانه دنیا این هنرمند بزرگ را در سال ۲۰۲۲ در سن ۴۷ سالگی به دلیل عارضه قلبی از دست داد، اما میراثی که او در دنیای کمیک و طراحی ذهنی به جا گذاشت، تا ابد زنده است.

بررسی سبک طراحی Kim Jung Gi؛ جادوی پرسپکتیو ماهی‌چشمی

وقتی به آثار او نگاه می‌کنید، اولین چیزی که شما را میخکوب می‌کند، زنده بودن و پویایی تصاویر است. اما چه چیزهایی سبک طراحی او را این‌قدر منحصربه‌فرد می‌کرد؟

کیم جونگ گی در حال خلق اثر

کیم جونگ گی در حال خلق اثر. Source: John Lamparski / WireImage

 

۱. طراحی ذهنی بدون محدودیت (Visual Memory)

کیم جونگ گی به معنای واقعی کلمه یک «پرینتر انسانی» بود. او هر چیزی را که در طول زندگی می‌دید، مثل یک اسکنر سه‌بعدی در مغزش ذخیره می‌کرد. وقتی دست به قلم می‌شد، در واقع داشت از روی فایل‌های ذخیره‌شده در ذهنش کپی می‌کرد. به همین دلیل به هیچ منبع یا مدل زنده‌ای نیاز نداشت.

۲. پرسپکتیو چشم ماهی (Fisheye Perspective)

یکی از امضاهای اصلی او، تسلط بی‌نظیرش روی پرسپکتیوهای پیچیده، به‌خصوص پرسپکتیوهای منحنی یا چشم ماهی بود. او می‌توانست یک صحنه را از زاویه‌ای بکشد که انگار از درون یک لنز واید (عریض) به آن نگاه می‌کنید. اجرای این کار روی کاغذ بدون ابزار کمکی، برای ۹۹ درصد طراحان جهان یک کابوس است!

۳. بداهه‌پردازی و خطوط بی‌نقص جوهر

او هیچ‌وقت از مداد استفاده نمی‌کرد. ابزار کار او معمولاً قلموهای جوهری ژاپنی (Brush Pen) یا ماژیک‌های معمولی بودند. این یعنی هیچ راه بازگشتی وجود نداشت؛ اگر خطی اشتباه کشیده می‌شد، کار خراب بود. اما او با چنان اعتمادی خطوط را می‌کشید که انگار دستش توسط یک نیروی برتر هدایت می‌شود.

راز موفقیت او چه بود؟ (آیا این یک استعداد مادرزادی بود؟)

بسیاری از مردم فکر می‌کنند کاری که کیم جونگ گی می‌کرد صرفاً یک استعداد ژنتیکی بود. اما خود او بارها در ورکشاپ‌های آموزش طراحی خود این موضوع را رد کرد. راز او در سه چیز خلاصه می‌شد:

"من همیشه در حال تماشا کردن هستم. من فقط با دستم طراحی نمی‌کنم، بلکه با چشم‌ها و تمام تمرکزم در حال ثبت دنیا هستم."

— کیم جونگ گی

  • مشاهده فعالانه: او وقتی به یک صندلی، یک موتور سیکلت یا یک پرنده نگاه می‌کرد، صرفاً آن را نمی‌دید؛ بلکه ساختار داخلی، نحوه اتصال قطعات و فرم آن را در فضا تحلیل می‌کرد.

  • تمرین بی‌وقفه: او روزانه بین ۵ تا ۱۰ ساعت طراحی می‌کرد. این حجم از تمرین طی چندین دهه، دست او را به ابزاری کاملاً مطیع برای ذهنش تبدیل کرده بود.

  • فهم عمیق آناتومی: او ساختار استخوان‌ها و عضلات انسان و حیوانات را به قدری خوب می‌شناخت که می‌توانست آن‌ها را در هر فیگور و زاویه عجیبی که بخواهد، کاملاً درست رسم کند.

چه درس‌هایی می‌توانیم از Kim Jung Gi بگیریم؟

اگر شما هم یک هنرمند هستید و می‌خواهید در مسیر رشد آرت خود پیشرفت کنید، نیازی نیست حتماً مثل او روی بوم‌های ۵ متری نقاشی کنید. همین که اصول زیر را در تمرینات خود پیاده کنید، جهش بزرگی خواهید داشت:

  1. کتابخانه ذهنی خود را بسازید: به جای کپی کردن کورکورانه از روی عکس‌ها، سعی کنید سه بعدی فکر کنید. یک شیء را از چند زاویه مختلف بررسی کنید و سپس تلاش کنید بدون نگاه کردن به آن، طرحش را بکشید.

  2. از خطاهای خود نترسید: گاهی اوقات مداد و پاک‌کن را کنار بگذارید. با یک خودکار یا روان‌نویس شروع به اسکچ زدن‌های سریع کنید. این کار ترس شما را از اشتباه کردن می‌ریزد و جسارت خطوط شما را بالا می‌برد.

  3. به جزئیات محیط دقت کنید: در تاکسی، مترو یا کافه، به فرم لباس‌ها، چین و چروک‌ها، نحوه نشستن آدم‌ها و اکسسوری‌ها دقت کنید. این‌ها سوخت اصلی موتور خلاقیت شما هستند.

۳ تمرین عملی به سبک کیم جونگ گی برای بمباران حافظه تصویری!

حالا که با رازهای این جادوگر طراحی آشنا شدیم، نوبت ماست که دست به قلم شویم. کیم جونگ گی معتقد بود حافظه تصویری یک ماهیچه است؛ هر چقدر بیشتر تمرینش دهید، قوی‌تر می‌شود. در ادامه ۳ تمرین سئوشده و کاربردی برای آموزش طراحی ذهنی را با هم مرور می‌کنیم که به شما کمک می‌کند کتابخانه تصویری مغزتان را پر کنید.

۱. تمرین «اسکن ۳۰ ثانیه‌ای» (The 30-Second Scan)

این تمرین مستقیماً روی قدرت مشاهده فعال شما کار می‌کند.

  • چطور انجامش دهیم؟ یک شیء نسبتاً پیچیده در اطرافتان (مثل یک منگنه، یک فنجان قهوه باروک، یا حتی دست خودتان) را انتخاب کنید. به مدت ۳۰ ثانیه تا ۱ دقیقه، بدون اینکه دست به قلم شوید، فقط به آن نگاه کنید. سعی کنید زاویه‌ها، نحوه اتصال قطعات و سایه‌ها را ذهنی تحلیل کنید.

  • مرحله اصلی: حالا شیء را پنهان کنید یا چشمانتان را ببندید و تلاش کنید هر آنچه به یاد دارید را روی کاغذ پیاده کنید. در ابتدا طرحتان ناقص خواهد بود، اما به مرور زمان متوجه می‌شوید که جزئیات بیشتری را به خاطر می‌آورید.

۲. تمرین «چرخش ۳۶۰ درجه در ذهن» (Object Rotation)

کیم جونگ گی اشیاء را مثل یک نرم‌افزار سه‌بعدی در مغزش می‌چرخاند. این تمرین برای تقویت همین مهارت است.

  • چطور انجامش دهیم؟ یک وسیله ساده (مثلاً یک تلفن همراه یا یک کتانی) را جلوی خود بگذارید و طرح آن را دقیقاً از همان زاویه‌ای که می‌بینید بکشید (این بخش آسان است).

  • مرحله اصلی: حالا وسیله را بردارید و در کمد بگذارید. روی کاغذ بعدی، تلاش کنید همان شیء را از یک زاویه کاملاً متفاوت (مثلاً از نمای پرنده‌/بالا یا نمای مورب از پایین) طراحی کنید. این کار مغز شما را مجبور می‌کند ساختار حجمی و سبک طراحی سه‌بعدی جسم را درک کند، نه اینکه فقط یک عکس دوبعدی را کپی کند.

۳. تمرین «کتاب کمیک شخصی» (The Daily Frame)

یادتان هست گفتیم کیم جونگ گی عاشق داستان‌سرایی و کمیک بود؟ او اتفاقات روزمره‌اش را در ذهنش به تصویر تبدیل می‌کرد.

  • چطور انجامش دهیم؟ هر شب قبل از خواب، یک فریم مربع‌شکل روی کاغذ بکشید. حالا یکی از اتفاقات ساده امروزتان را در آن فریم طراحی کنید؛ مثلاً لحظه‌ای که منتظر مترو بودید، یا فرم دست آرایشگر وقتی داشت موهایتان را اصلاح می‌کرد.

  • قانون طلایی: برای این کار حق ندارید به هیچ عکسی نگاه کنید! باید کاملاً متکی به حافظه تصویری خودتان از آن روز باشید. این تمرین به مرور زمان کاری می‌کند که در طول روز، ناخودآگاه با دقت بیشتری به جزئیات محیط اطراف نگاه کنید.

...

کیم جونگ گی به ما نشان داد که مرزهای ذهن انسان چقدر می‌تواند وسیع باشد. او با تلفیق هنر کمیک، پرسپکتیو استادانه و پشتکار عجیبش، استاندارد جدیدی برای مفهوم «طراحی خطی» در جهان تعریف کرد. نگاه کردن به ویدیوهای طراحی زنده او، همیشه منبع الهام بزرگی برای هنرمندان سراسر دنیاست تا باور کنند هیچ چیز در هنر غیرممکن نیست.

شما چطور؟ آیا تا به حال تلاش کرده‌اید یک نقاشی پیچیده را کاملاً ذهنی و بدون اتود زدن بکشید؟ تجربیات خودتان را در بخش نظرات رشد آرت با ما به اشتراک بگذارید!