اگر امسال قرار است از پایه نهم وارد دهم شوید و به هنر علاقه دارید، احتمالاً این سؤال برایتان پیش آمده: «گرافیک بهتر است یا نقاشی؟ انیمیشن دارد؟ بعد از هنرستان می‌شود دانشگاه رفت؟ درآمدش چطور است؟» در این راهنمای کامل، تمام رشته‌های هنری شاخه فنی و حرفه‌ای را همراه با مهارت‌ها، بازار کار، ادامه تحصیل و نکاتی که کمتر کسی می‌گوید بررسی کرده‌ایم.


هنرستان فنی و حرفه‌ای چیست؟

هنرستان فنی و حرفه‌ای مسیری آموزشی است که علاوه بر درس‌های عمومی، بخش بزرگی از زمان دانش‌آموز را به آموزش عملی اختصاص می‌دهد. برخلاف دبیرستان‌های نظری، دانش‌آموز از همان پایه دهم وارد کارگاه، آتلیه یا کلاس‌های تخصصی می‌شود و مهارت‌های شغلی یاد می‌گیرد.

به همین دلیل بسیاری از فارغ‌التحصیلان هنرستان می‌توانند قبل از ورود به دانشگاه نیز فعالیت حرفه‌ای خود را آغاز کنند.

چه کسانی برای رشته هنر مناسب هستند؟

اگر چند مورد از ویژگی‌های زیر را دارید، احتمالاً شاخه هنر برایتان انتخاب مناسبی است:

  • به طراحی، نقاشی یا ساخت آثار هنری علاقه دارید.
  • از کارهای عملی بیشتر از حفظ کردن مطالب لذت می‌برید.
  • خلاقیت بالایی دارید.
  • دوست دارید نمونه‌کار (Portfolio) بسازید.
  • به تولید محتوا، طراحی دیجیتال، بازی‌سازی یا انیمیشن علاقه دارید.

  • شاخه تحصیلی فنی و حرفه ای

زمینه تحصیلی صنعت

زمینه تحصیلی کشاورزی

زمینه تحصیلی خدمات

مکانیک

علوم و فنون دریایی

برق

مواد

عمران

کشاورزی

هنر

اداری مالی

بهداشت

مدیریت خانواده

کامپیوتر

علوم ورزشی

ساخت و تولید

ناوبری

الکترونیک

معدن

ساختمان

امور دامی

گرافیک

حسابداری و بازرگانی

کودک یاری

مدیریت خانواده

کامپیوتر

تربیت بدنی

تاسیسات

متالوژی

نقشه کسی معماری

مکانیک خودرو

الکترونیک و مخابرات دریایی

سرامیک

امور زراعی و باغی

طراحی و دوخت

صنایع چوب و کاغذ

صنایع شیمیایی

منابع طبیعی

صنایع دستی

چاپ

الکتروتکنیک

صنایع نساجی

نقشه برداری

صنایع غذایی

نمایش

نقشه کسی عمومی

مکانیک موتورهای دریایی

سیمان

ماشینهای کشاورزی

سینما

صنایع فلزی

نقاشی

شرایط ورود به رشته هنر در پایه دهم

شرایط ورود فقط به معدل وابسته نیست. هدایت تحصیلی آموزش و پرورش بر اساس چند عامل انجام می‌شود.

معیارتأثیر
سوابق تحصیلی۳۵٪
آزمون‌های مشاوره‌ای۳۰٪
نظر دانش‌آموز۱۰٪
نظر معلمان۱۰٪
نظر مشاور۱۰٪
نظر والدین۵٪

در بسیاری از هنرستان‌ها داشتن حداقل معدل حدود ۱۲ و کسب نمرات مناسب در درس‌های ریاضی، علوم و کاروفناوری اهمیت دارد.

معرفی رشته‌های هنر فنی و حرفه‌ای

۱. گرافیک

گرافیک

اگر بخواهیم فقط یک رشته را برای آینده دنیای دیجیتال معرفی کنیم، احتمالاً گرافیک اولین گزینه است.

در این رشته شما یاد می‌گیرید چگونه طراحی پوستر و لوگو، هویت بصری، صفحه‌آرایی و تصویرسازی را انجام دهید و کار با نرم‌افزارهایی مثل Photoshop و Illustrator را می آموزید.

بازار کار این رشته به طراحی لوگو، طراحی شبکه‌های اجتماعی، تبلیغات، چاپ، فریلنسری و همکاری با استودیوهای طراحی می رسد.

این رشته مناسب برای علاقه‌مندان به طراحی دیجیتال، برندینگ و تولید محتواست.

۲. نقاشی

این رشته فقط کشیدن منظره نیست.

دانش‌آموز با موضوعاتی مثل طراحی پایه، رنگ‌شناسی، ترکیب‌بندی، تکنیک‌های آبرنگ، اکریلیک و رنگ روغن آشنا می‌شود.

بازار کار شامل دریافت کامیشن و سفارش نقاشی، تدریس، تصویرگری، برگزاری گالری‌ها و آثار سفارشی می شوند.

۳. فتوگرافیک (عکاسی)

اگر دوربین دست گرفتن برایتان هیجان‌انگیز است، این رشته انتخاب جذابی است.

مهارت‌هایی شامل نورپردازی، کادربندی، عکاسی پرتره، عکاسی صنعتی و ویرایش عکس از جمله مهارت هایی ست که دانش آموز در این رشته یاد می گیرد.

بازار کار آن اغلب متشکل از آتلیه، عکاسی خبری، تبلیغاتی و تولید محتوا است.

۴. انیمیشن

انیمیشن

این رشته یکی از محبوب‌ترین رشته‌های نسل امروز است.

در این رشته یاد می‌گیرید چطور طراحی کاراکتر، استوری‌بورد، انیمیشن دوبعدی، اصول حرکت و طراحی صحنه را پیاده سازی کنید.

استودیوهای انیمیشن، بازی‌سازی، تبلیغات و یوتیوب از جمله مواردی هستند که شامل بازار کار این رشته می شوند.

۵. سینما

سینما

رشته‌ای مناسب برای کسانی که عاشق فیلم هستند.

موضوعات آموزشی این رشته، فیلمبرداری، تدوین، کارگردانی، فیلمنامه‌نویسی و صدابرداری است.

۶. موسیقی

موسیقی

برای هنرجویانی که به نوازندگی یا آهنگسازی علاقه دارند.

دروس مهم این رشته تحصیلی سلفژ، تئوری موسیقی، نوازندگی و گروه‌نوازی است.

۷. طراحی و دوخت

طراحی و دوخت | عکس از پانا فوتو

اگر به مد و لباس علاقه دارید، این رشته می‌تواند مسیر حرفه‌ای خوبی باشد.

شما در این رشته با مهارت‌هایی مثل طراحی لباس، الگوکشی، دوخت و شناخت پارچه آشنا می شوید.

بازار کار آن در مزون‌ها، برندهای پوشاک و تولیدی‌ها گسترده است.

۸. معماری داخلی

معماری داخلی

ترکیبی از هنر و طراحی فضا.

در این رشته شما طراحی داخلی، ترسیم فنی، ماکت‌سازی و کار کردن با نرم‌افزارهای طراحی را یاد می‌گیرید.

سایر رشته‌های هنری هنرستان

برخی هنرستان‌ها رشته‌های تخصصی‌تری هم ارائه می‌کنند:

  • سفال و سرامیک
  • نگارگری
  • تذهیب
  • خاتم‌کاری
  • معرق
  • منبت
  • طراحی طلا و جواهر
  • قلم‌زنی
  • هنرهای سنتی

این رشته‌ها بسته به امکانات هر استان و هنرستان متفاوت هستند.

مقایسه سریع رشته‌ها

رشتهمناسب برایبازار کار
گرافیکطراحی دیجیتالبسیار خوب
انیمیشنبازی و فیلمبسیار خوب
فتوگرافیکعکاسیخوب
نقاشیهنرهای تجسمیمتوسط تا خوب
سینمافیلمسازیخوب
موسیقینوازندگیخوب
طراحی دوختمدبسیار خوب
معماری داخلیطراحی فضاخوب

کدام رشته برای دنیای دیجیتال بهتر است؟

اگر هدفتان فعالیت در اینترنت، یوتیوب یا فریلنسری است، این سه رشته بیشترین ارتباط را با بازار امروز دارند:

  1. گرافیک
  2. انیمیشن
  3. فتوگرافیک

این مهارت‌ها به راحتی می‌توانند وارد حوزه‌هایی مثل تولید محتوا، طراحی شبکه‌های اجتماعی، بازی‌سازی و تصویرسازی دیجیتال شوند.

کدام رشته برای دنیای دیجیتال بهتر است؟

بعد از هنرستان می‌شود دانشگاه رفت؟

بله.

فارغ‌التحصیلان هنرستان می‌توانند وارد دانشگاه فنی و حرفه‌ای، دانشگاه علمی کاربردی، برخی رشته‌های دانشگاه هنر و مقاطع کارشناسی ناپیوسته شوند.

باورهای اشتباه درباره هنرستان

  • «هنرستان یعنی دانشگاه نداری.»

    اشتباه؛ ادامه تحصیل کاملاً امکان‌پذیر است.

  • «فقط کسانی که نقاشی بلدند می‌توانند بروند هنر.»

    بسیاری از مهارت‌ها از پایه آموزش داده می‌شوند.

  • «هنر درآمد ندارد.»

    درآمد به مهارت، نمونه‌کار و تجربه بستگی دارد؛ بسیاری از مشاغل هنری امروز به صورت پروژه‌ای و آنلاین فعالیت می‌کنند.

قبل از انتخاب رشته این ۵ سؤال را از خودت بپرس

  • از خلق کردن بیشتر لذت می‌برم یا از حفظ کردن مطالب؟
  • دوست دارم بیشتر با کامپیوتر کار کنم یا ابزار سنتی؟
  • نمونه‌کار ساختن برایم جذاب است؟
  • دوست دارم زودتر وارد بازار کار شوم؟
  • حاضر هستم تمرین روزانه داشته باشم؟

اگر پاسخ بیشتر این سؤال‌ها «بله» است، هنرستان می‌تواند یکی از بهترین مسیرهای تحصیلی برای شما باشد.


پرسش‌های متداول

گرافیک و انیمیشن بیشترین ارتباط را با طراحی دیجیتال و تولید محتوا دارند.
متاسفانه خیر؛ ارائه برخی رشته‌ها به امکانات و سیاست‌های هر هنرستان و استان بستگی دارد.
بله، امکان ادامه تحصیل در رشته‌های مرتبط وجود دارد.
خیر؛ بسیاری از مهارت‌های پایه در خود هنرستان آموزش داده می‌شوند.